{"id":21429,"date":"2024-02-22T16:15:38","date_gmt":"2024-02-22T11:15:38","guid":{"rendered":"https:\/\/newashgabat.com\/?p=21429"},"modified":"2024-02-22T16:15:38","modified_gmt":"2024-02-22T11:15:38","slug":"beyik-gecmise-sarpa","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/newsashgabat.com\/?p=21429","title":{"rendered":"Be\u00fdik ge\u00e7mi\u015fe sarpa"},"content":{"rendered":"<p><em>Taryhymyzy, ge\u00e7mi\u015fimizi \u00f6wrenip, nesilleri \u015f\u00f6hratly taryhymyz bilen tany\u015fdyrmak bizi\u0148 \u00fdurdumyzda a\u00fdratyn sarpa mynasyp boldy.Hut Gara\u015fsyzlyk \u00fdyllary i\u00e7inde bizi\u0148 gadym taryhymyzy\u0148 \u00fda\u0148y d\u00fcn\u00fd\u00e4 doldy.Gahryman Arkadagymyzy\u0148 t\u00fcrkmen topragyna go\u00fd\u00fdan sarpasyna esaslanyp,\u201d2024-nji \u00fdyly \u201c\u00c4new \u015f\u00e4heri- t\u00fcrki halklaryny\u0148 medeni merkezi\u201ddi\u00fdip,yglan edildi. Munu\u0148 \u00f6zi Gahryman \u00a0Arkadagymyzy\u0148 hem-de Hormatly Prezidentimizi\u0148 tagallasy bilen taryhymyza has \u00e7u\u0148\u0148ur \u00e7emele\u015fmegi\u0148 hem-de ony \u00fda\u015f nesillerimize miras go\u00fdmak babatynda edilen i\u015fleri\u0148 na\u00fdba\u015fysydyr.\u201cG\u00fcnbatarda irki zamanlarda \u201c\u00c4hli \u00fdollar Rime elt\u00fd\u00e4rler\u201d di\u00fden a\u00fdtgyny\u0148 me\u015fhur bol\u015fy \u00fdaly,orta asyr G\u00fcndogarynda hem \u201c\u00c4hli \u00fdollar Merwe elt\u00fd\u00e4rler di\u00fdlendigi bilen ylala\u015fmazlyk m\u00fcmkin d\u00e4l\u201d\u00a0 Gurbanguly BerdimuhammedowT\u00fcrkmenistany\u0148 Prezidenti.\u201cT\u00fcrkmenistan Be\u00fdik \u00dd\u00fcpek \u00fdoluny\u0148 \u00fd\u00fcregidir\u201d\u00a0 \u201cZemini\u0148 bu\u00fdsanjy\u201dadyny alan Go\u0148urdepe otparazlygy\u0148 mekany bolup,ol i\u0148 gadymy siwilizasi\u00fdalar bolan Assuri\u00fda we Wawuilion,Mesepotami\u00fda medeni\u00fdetleri bilen b\u00e4sle\u015fige girip bilen gadymy adamzat gymmatlyklaryny \u00f6z\u00fcnde sakla\u00fdan siwilizasi\u00fdalary\u0148 biri h\u00f6km\u00fcnde d\u00fcn\u00fd\u00e4 \u00f6z\u00fcni ykrar etdirdi.A\u0148\u0148at- a\u0148\u0148at gum depelerini\u0148 \u00fcsti bilen uzak g\u00fcnorta \u00fda- da g\u00fcnbatara s\u00fc\u00fd\u015fen kerwende t\u00fctjarlar hem s\u00f6wdeg\u00e4rler,\u015fe\u00fdle- de ylym adamlarydyr, g\u00fcnl\u00fck\u00e7iler hereket edipdirler. <\/em><\/p>\n<p><em>\u00c4pet gumu\u0148 s\u00fc\u00fd\u015f\u00fd\u00e4n \u00e7aglarynda, i\u0148 gadymy asyrlarda, adamlary\u0148 tebigatdan gorkusy az bolmandyr. \u015eol seb\u00e4pli- de uzak- uzak kerwen \u00fdollary gum a\u0148\u0148atlarny\u0148 \u00fcsti bilen gidilende, \u00fdagny s\u00f6wda- satyk hem- de be\u00fdleki ugurlar bilen edilen gatna\u015fyklarda esasy \u00fdol \u00fc\u00e7in suwlar g\u00f6z \u00f6\u0148\u00fcne tutulypdyr.Muny tassykla\u00fdan subutnamalar: Adamzat gymmatlyklarynda \u00fder alan i\u0148 iri zerurlygy\u0148 suw bolmagy elbetde medeni\u00fdetleri\u0148 hem bir ara gelmegine \u00f6z t\u00e4sirini \u00fdetiripdir. Suwu\u0148 gyrasyna d\u00fcrli halklar, d\u00fcrli medeni\u00fdetler, d\u00fcrli \u00fda\u015fa\u00fdy\u015f \u015fertlerine kybapda\u015f halklar \u00fderle\u015fipdir. M\u00fc\u0148\u00fdyllyklary\u0148 dowamynda bolsa, \u015fol \u00fderde wagty\u0148 ge\u00e7megi bilen assimirlenip, t\u00e4ze bir siwilizasi\u00fdany, t\u00e4ze bir medeni\u00fdeti emele getiripdirler.Ilkinji nobatda Mesopotami\u00fda i\u0148 iri suw kenarynda \u2013 \u00fdagny iki der\u00fdany\u0148 Tigr hem- de \u00ddewfrat der\u00fdalaryny\u0148 bo\u00fdunda \u00fderle\u015fmek bilen, suw gurlu\u015fygyny\u0148 i\u0148 iri \u00f6sen d\u00f6w\u00fcrlerini \u00f6z i\u00e7ine al\u00fdan Go\u0148ur \u015falygynyna kybapda\u015fdyr.Ol \u00fderde \u015fumerler \u00fda\u015fapdyrlar. \u00a0\u00a0\u00a0\u00a0Ikinjiden hem be\u00fdik siwilizasi\u00fdalary\u0148 bir- biri bilen \u00e7akdana\u015fa \u00fdygjam gatna\u015fyklaryny\u0148 bolandygyny g\u00fcrr\u00fc\u0148imizi\u0148 dowamynda Go\u0148urdepeden tapylan Mesopotami\u00fda degi\u015fli bolan m\u00f6h\u00fcrleri\u0148 we be\u00fdleki tapyndylary\u0148 mysallarynda hem d\u00fc\u015f\u00fcndirmek <\/em><\/p>\n<p><em>Elbetde gadymy siwilizasi\u00fdalary\u0148, adamzat taryhy gatna\u015fyklaryny\u0148 bir- birek bilen \u00f6zara baglany\u015fygyny\u0148 bolandygyny subut ed\u00fd\u00e4n tapyndylar esasy tapyndylar hem- de \u015fol d\u00f6w\u00fcrde wajyp hasap- hesip ylmyny,ykdysady\u00fdeti hem- de medeni\u00fdeti g\u00fclleden dostluklary\u0148 bolandygyny hem subut ed\u00fd\u00e4n \u00e7aklamalar Taryh\u00e7y alymlar tarapyndan subut edildi.Sebabi biz bu nagy\u015flary\u0148 me\u0148ze\u015fligini be\u00fdleki siwilizasi\u00fda merkezlerinden tapylan tapyndylarda hem g\u00f6r\u00fd\u00e4ris.<\/em><\/p>\n<p><em>Suw adamlary\u0148 durmu\u015fynda i\u0148 esasy zatlary\u0148 biri bolup,adamlar k\u00fc\u00fdzeleredir, gap- ga\u00e7lara onu\u0148 \u015fekilini ge\u00e7iripdirler.<\/em><\/p>\n<p><em>Mesopotami\u00fda, Elem, Wawilioni\u00fda, Merw,Go\u0148urdepe, Altyndepe, A\u015fgabady\u0148 pa\u00fdtagtynda \u00fderle\u015f\u00fd\u00e4n Akdepeden tapylan tapyndylary\u0148 i\u00e7inde hem Mesopotami\u00fdadan tapylan tapyndylardaky nagy\u015flary\u0148 me\u0148ze\u015fligini subut ed\u00fd\u00e4n ny\u015fanlardyr, \u015fekiller sungaty\u0148 hem- de edebi\u00fdaty\u0148, medeni\u00fdetleri\u0148 arabaglany\u015fygy\u0148, taryhy nukda\u00fdnazardan medeni\u00fdetler babatynda bir- birege me\u0148ze\u015fligimizi we \u00f6zara medeni we dostlukly gatna\u015fyklarymyzy\u0148 bolandygyny subut ed\u00fd\u00e4r.<\/em><\/p>\n<p style=\"text-align: right;\"><strong><em>\u00a0<\/em><em>Mahym Gurbanowa<\/em><\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: right;\"><strong><em>\u00a0<\/em><em>T\u00fcrkmenistany\u0148 Telekommunikasi\u00fdalar we informatika institutyny\u0148 Maglumat tehnologi\u00fdalary we programmirleme fakultetini\u0148 komp\u00fduter ulgamlaryny\u0148 programma \u00fcpj\u00fcn\u00e7iligi h\u00fcn\u00e4rini\u0148 4-nji \u00fdyl talyby<\/em><\/strong><\/p>\n<p><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Taryhymyzy, ge\u00e7mi\u015fimizi \u00f6wrenip, nesilleri \u015f\u00f6hratly taryhymyz bilen tany\u015fdyrmak bizi\u0148 \u00fdurdumyzda a\u00fdratyn sarpa mynasyp boldy.Hut Gara\u015fsyzlyk \u00fdyllary i\u00e7inde bizi\u0148 gadym taryhymyzy\u0148 \u00fda\u0148y d\u00fcn\u00fd\u00e4 doldy.Gahryman Arkadagymyzy\u0148 t\u00fcrkmen topragyna go\u00fd\u00fdan sarpasyna esaslanyp,\u201d2024-nji \u00fdyly \u201c\u00c4new \u015f\u00e4heri- t\u00fcrki halklaryny\u0148 medeni merkezi\u201ddi\u00fdip,yglan edildi. Munu\u0148 \u00f6zi Gahryman \u00a0Arkadagymyzy\u0148 hem-de Hormatly Prezidentimizi\u0148 tagallasy bilen taryhymyza has \u00e7u\u0148\u0148ur \u00e7emele\u015fmegi\u0148 hem-de ony \u00fda\u015f nesillerimize miras [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":21142,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[16,10],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/21429"}],"collection":[{"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=21429"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/21429\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":21430,"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/21429\/revisions\/21430"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/21142"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=21429"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=21429"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=21429"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}