{"id":21737,"date":"2025-09-18T14:35:07","date_gmt":"2025-09-18T09:35:07","guid":{"rendered":"https:\/\/newashgabat.com\/?p=21737"},"modified":"2025-09-18T18:51:05","modified_gmt":"2025-09-18T13:51:05","slug":"ayna-onumciligi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/newsashgabat.com\/?p=21737","title":{"rendered":"A\u00fdna \u00f6n\u00fcm\u00e7iligi."},"content":{"rendered":"<p>T\u00fcrkmenistanda a\u00fdna \u00f6n\u00fcm\u00e7ilgi ge\u00e7en asyry\u0148 50-nji \u00fdyllaryndan b\u00e4ri dowam ed\u00fd\u00e4r. 1959-njy \u00fdylda \u015fol d\u00f6wre \u00e7enli gurlan, a\u00fdna k\u00e4rhanalaryny\u0148 \u00fc\u00e7\u00fcsi A\u015fgabady\u0148 a\u00fdna k\u00e4rhanasyna birikdirildi. A\u015fgabady\u0148 a\u00fdna k\u00e4rhanasynda di\u0148e bir penjire a\u00fdnasy d\u00e4l-de, e\u00fdsem \u00e7\u00fc\u00fd\u015fe gaplar, termos, \u00fdylylygy we g\u00fcn \u015f\u00f6hlelerini sakla\u00fdjy a\u00fdnany\u0148 d\u00fcrli g\u00f6rn\u00fc\u015fleri \u00f6nd\u00fcr\u00fcldi. A\u015fgabady\u0148 a\u00fdna k\u00e4rhanasynda her \u00fdylda 8 mln. <em>m2<\/em> penjire a\u00fdnasy, 56 <em>mln<\/em>. sany \u00e7\u00fc\u00fd\u015fe gaplary, 3 mln. sany termos \u00f6nd\u00fcrildi. Bu k\u00e4rhanalary\u0148 \u00f6nd\u00fcren \u00f6n\u00fcmleri di\u0148e bir T\u00fcrkmenistany\u0148 gurlu\u015fyk materiallaryna bolan talaplaryny \u00fcpj\u00fcn etmek bilen \u00e7\u00e4klenm\u00e4n, e\u00fdsem E\u00fdran, T\u00fcrki\u00fde, Owganystan \u00fdaly be\u00fdleki birn\u00e4\u00e7e d\u00f6wletlere hem satyldy.<\/p>\n<p><strong>A\u00fdnany\u0148 \u00f6nd\u00fcrili\u015fi.<\/strong> Owadandepe \u00abT\u00fcrkmen a\u00fdna \u00f6n\u00fcmleri\u00bb k\u00e4rhanasynda a\u00fdnany\u0148 \u00f6n\u00fcm\u00e7iliginde ulanyl\u00fdan \u00e7ig mallar: kwars \u00e7\u00e4gesi, hek da\u015fy, dolomit, natri\u00fd sulfaty we be\u00fdlekiler T\u00fcrkmenistany\u0148 tebigy \u00e7ig mallarydyr. A\u00fdnanay\u0148 \u00f6n\u00fcm\u00e7iliginde ulanyl\u00fdan be\u00fdleki maddalar bolsa, T\u00fcrkmenistany\u0148 \u00f6z \u00f6n\u00fcm\u00e7ilik k\u00e4rhanalaryny\u0148 \u00f6n\u00fcmleridir. Ol \u00e7ig mallary owradyp, elekden ge\u00e7irip, guradylandan so\u0148 gary\u015fdyryl\u00fdar we \u015fol garyndy, onu\u0148 d\u00fcz\u00fcmine go\u015ful\u00fdan go\u015fma\u00e7a maddalar bilen bilelikde, 1550\u00baC temperaturasy bolan pe\u00e7de doly suwuk hala ge\u00e7\u00fd\u00e4n\u00e7\u00e4 gyzdyryl\u00fdar. Owadandepe \u00abT\u00fcrkmen a\u00fdna \u00f6n\u00fcmleri\u00bb k\u00e4rhanasynda re\u0148kli a\u00fdnany \u00f6nd\u00fcrmek \u00fc\u00e7in, ba\u015flangy\u00e7 maddalary\u0148 garyndysyna \u00fdene-de re\u0148k beriji maddalar hem go\u015ful\u00fdar. \u00d6nd\u00fcril\u00fd\u00e4n a\u00fdna plastinkasyny\u0148 \u00fcst\u00fcni\u0148 ideal tekiz bolmagy \u00fc\u00e7in \u00abFloat\u00bb (\u00fd\u00fczmek) tehnologi\u00fdasy pe\u00fddalanyl\u00fdar. \u015eonda \ufb02oat \u2013 wanna gu\u00fdlan a\u00fdna suwuk halyndaky gala\u00fdyny\u0148 \u00fcst\u00fcnde \u00fd\u00fcz\u00fcp \u00fd\u00f6r\u00fd\u00e4r we onu\u0148 a\u015fak tarapy hem-de howadan azot bilen \u00fcz\u0148ele\u015fdirilen \u00fcst tarapy agyrlyk g\u00fc\u00fdj\u00fcni\u0148 we \u00fcst dartylmasyny\u0148 t\u00e4sirinde ideal tekiz bol\u00fdar.<\/p>\n<p style=\"text-align: right;\"><strong><em>Gurban\u00fdazowa G\u00fcljahan<\/em><\/strong><br \/>\n<strong><em>Halkara senagat\u00e7ylar we teleke\u00e7iler uniwersitetini\u0148 Dil \u00f6wreni\u015f b\u00f6l\u00fcmini\u0148 124-nji toparyny\u0148 talyby<\/em><\/strong><\/p>\n<p><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>T\u00fcrkmenistanda a\u00fdna \u00f6n\u00fcm\u00e7ilgi ge\u00e7en asyry\u0148 50-nji \u00fdyllaryndan b\u00e4ri dowam ed\u00fd\u00e4r. 1959-njy \u00fdylda \u015fol d\u00f6wre \u00e7enli gurlan, a\u00fdna k\u00e4rhanalaryny\u0148 \u00fc\u00e7\u00fcsi A\u015fgabady\u0148 a\u00fdna k\u00e4rhanasyna birikdirildi. A\u015fgabady\u0148 a\u00fdna k\u00e4rhanasynda di\u0148e bir penjire a\u00fdnasy d\u00e4l-de, e\u00fdsem \u00e7\u00fc\u00fd\u015fe gaplar, termos, \u00fdylylygy we g\u00fcn \u015f\u00f6hlelerini sakla\u00fdjy a\u00fdnany\u0148 d\u00fcrli g\u00f6rn\u00fc\u015fleri \u00f6nd\u00fcr\u00fcldi. A\u015fgabady\u0148 a\u00fdna k\u00e4rhanasynda her \u00fdylda 8 mln. m2 penjire a\u00fdnasy, 56 [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[10,1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/21737"}],"collection":[{"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=21737"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/21737\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":25047,"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/21737\/revisions\/25047"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=21737"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=21737"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=21737"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}