{"id":22484,"date":"2024-05-22T11:37:10","date_gmt":"2024-05-22T06:37:10","guid":{"rendered":"https:\/\/newashgabat.com\/?p=22484"},"modified":"2024-05-22T11:37:10","modified_gmt":"2024-05-22T06:37:10","slug":"psihologiya-ylmynyn-kemala-gemlegi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/newsashgabat.com\/?p=22484","title":{"rendered":"Psihologi\u00fda ylmyny\u0148 kemala gemlegi."},"content":{"rendered":"<p>Psihologi\u00fda adalgasy. Islendik ylym \u00f6z\u00fcni\u0148 \u00f6wren\u00fd\u00e4n ders hadysalary, olary der\u0148emek usullary bilen tapawutlan\u00fdar. Psihologi\u00fda \u2013 bu babatda be\u00fdleki ylymlardan d\u00fc\u00fdpli \u00f6zbolu\u015flylyk mahsusdyr. Takyk bilim d\u00fc\u015f\u00fcnjelerini\u0148 ulgamy mazmunynda ol di\u0148e \u00fd\u00f6rite me\u015fgullananlara m\u00e4lim bolup, durmu\u015f hadysalary h\u00f6km\u00fcnde bolsa, her kime tany\u015fdyr. Bizi\u0148 ata-babalarymyz pa\u00fdhasy adamy\u0148 bedenine salnan, g\u00f6r\u00fd\u00e4n, e\u015fid\u00fd\u00e4n, syz\u00fdan zatlarymyzy seljeriji ba\u015fga bir gurlu\u015f h\u00e4si\u00fdetde d\u00fc\u015f\u00fcndiripdirler. Pelsepe j\u00e4htden pa\u00fdhasy\u0148 tebigatyny we \u00fd\u00fcze \u00e7yky\u015fyny d\u00fc\u015f\u00fcndir\u00fd\u00e4n materialistik we idealistik gara\u00fdy\u015flar bardyr.<\/p>\n<p>Idealistik gara\u00fd\u015fy\u0148 nukda\u00fdyndan d\u00fcn\u00fd\u00e4ni\u0148 maddy we nusga-ideal go\u015fa ba\u015flangyjy bolup, nusga h\u00e4si\u00fdet barlygy\u0148 g\u00f6rn\u00fc\u015f, ke\u015fp tarapyny\u0148 onu\u0148 maddy, mazmun tarapyny kesgitle\u00fdji orunda bol\u00fdar. Bu gara\u00fdy\u015flary\u0148 a\u00fdryba\u015fgalygy pelsep\u00e4ni\u0148 akyl \u00fdetiri\u015f nazary\u00fdetini\u0148 mazmunynda has \u00e4\u015fg\u00e4r \u00fd\u00fcze \u00e7yk\u00fdar: adam barlyga akyl \u00fdetirmekde zatdan pikir, a\u0148y\u00fdete ge\u00e7\u00fd\u00e4rmi \u00fda-da tersine-ilki a\u0148daky belli bir mazmuny\u0148 esasynda onu\u0148 maddy mazmunyny tap\u00fdarmy? Bu sowala ol \u00fda-da be\u00fdleki jogap bilen degi\u015flilikde iki d\u00fcn\u00fd\u00e4gara\u00fd\u015fy\u0148 birini d\u00fcz\u00fd\u00e4r.<\/p>\n<p>Platony\u0148 pikiri\u00e7e, pa\u00fdhas, jan, ruh adamy\u0148 bedenini\u0148 ba\u015f, d\u00f6\u015f, garyn \u00fdaly b\u00f6leklerinde p\u00e4him, ga\u00fdduwsyzlyk, me\u00fdil g\u00f6rn\u00fc\u015finde hereket edip, \u00f6lenden so\u0148ra ony terk edip \u00aba\u0148y\u00fdet d\u00fcn\u00fd\u00e4sine\u00bb go\u015ful\u00fdar.<\/p>\n<p>Aristotel pa\u00fdhasy bedeni\u0148 hyzmaty hasaplap, jandara \u00f6z\u00fcni amaly\u00fdetde amala a\u015fyrmaga m\u00fcmkin\u00e7ilik ber\u00fd\u00e4n hereketlendiriji h\u00f6km\u00fcnde belle\u00fd\u00e4r.<\/p>\n<p>Ylym ulgamynda \u201cpsihologi\u00fda\u201d &#8211; \u201cpsihika\u201d adalgasy XVIII asyrda \u00fd\u00fcze \u00e7ykyp, pa\u00fdhasy hadysalary ilkinji gezek t\u00e4zeden \u00f6wrenm\u00e4ge synany\u015fyk edil\u00fd\u00e4r. Adamy\u0148 bedenini\u0148 du\u00fdgy organlardan gowu\u015f\u00fdan maglumata n\u00e4hili jogap ber\u00fd\u00e4ndigi \u00fdaly sowal ylmy esasda anyklanyp ba\u015flan\u00fdar.<\/p>\n<p>Ob\u00fdektiw psihologi\u00fdany d\u00f6retmeklige ilkinji \u00e4dimler Fehner, Weber \u00fdaly alymlar tarapyndan go\u00fdlup, olar da\u015fky t\u00e4siri\u0148 (stimul) g\u00fc\u00fdji bilen onu\u0148 d\u00f6red\u00fd\u00e4n du\u00fdmasyny\u0148 arasyndaky mukdar baglany\u015fygy h\u00e4si\u00fdetlendir\u00fd\u00e4n kanuny esaslandyr\u00fdarlar.<\/p>\n<p>\u00d6zba\u015fdak ylym h\u00f6km\u00fcnde psihologi\u00fda di\u0148e XIX asyrda \u00fd\u00fcze \u00e7ykyp, ony esaslandyryjylary\u0148 biri W.Wundt. Wilgelm Maksimilian Wundt nemes lukmany, fiziolog we psihology. Ol ylmy esasda a\u0148y\u0148 mazmunyny we gurlu\u015fyny \u00f6wrenmeklige ba\u015flap, ol o\u0148a gurlu\u015f nukda\u00fddan \u00e7emele\u015fmegi\u0148 ba\u015flangyjyny go\u00fd\u00fdar.<\/p>\n<p style=\"text-align: right;\"><em><strong>Babajanowa A\u00fdg\u00f6zel <\/strong><\/em><\/p>\n<p style=\"text-align: right;\"><em><strong>Beki Se\u00fdt\u00e4kow adyndaky mugallym\u00e7ylyk mekdebini\u0148 1-nji \u00fdyl talyby <\/strong><\/em><\/p>\n<p><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Psihologi\u00fda adalgasy. Islendik ylym \u00f6z\u00fcni\u0148 \u00f6wren\u00fd\u00e4n ders hadysalary, olary der\u0148emek usullary bilen tapawutlan\u00fdar. Psihologi\u00fda \u2013 bu babatda be\u00fdleki ylymlardan d\u00fc\u00fdpli \u00f6zbolu\u015flylyk mahsusdyr. Takyk bilim d\u00fc\u015f\u00fcnjelerini\u0148 ulgamy mazmunynda ol di\u0148e \u00fd\u00f6rite me\u015fgullananlara m\u00e4lim bolup, durmu\u015f hadysalary h\u00f6km\u00fcnde bolsa, her kime tany\u015fdyr. Bizi\u0148 ata-babalarymyz pa\u00fdhasy adamy\u0148 bedenine salnan, g\u00f6r\u00fd\u00e4n, e\u015fid\u00fd\u00e4n, syz\u00fdan zatlarymyzy seljeriji ba\u015fga bir gurlu\u015f h\u00e4si\u00fdetde [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[4,10],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/22484"}],"collection":[{"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=22484"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/22484\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":22485,"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/22484\/revisions\/22485"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=22484"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=22484"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=22484"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}