{"id":23578,"date":"2024-11-24T13:31:19","date_gmt":"2024-11-24T08:31:19","guid":{"rendered":"https:\/\/newsashgabat.com\/?p=23578"},"modified":"2024-11-24T13:31:19","modified_gmt":"2024-11-24T08:31:19","slug":"adamzadyn-dowlet-gurmak-dowlet-doretmek-tejribesine-turkmen-halkynyn-gosan-gosandy","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/newsashgabat.com\/?p=23578","title":{"rendered":"Adamzady\u0148 d\u00f6wlet gurmak, d\u00f6wlet d\u00f6retmek tejribesine t\u00fcrkmen halkyny\u0148 go\u015fan go\u015fandy"},"content":{"rendered":"<p>Ha\u00e7an-da t\u00fcrkmen milletini\u0148 d\u00f6wlet gurujylyk tejribesi barada a\u00fddylanda, bu \u00fderde o\u00fdlanara, \u00f6l\u00e7eripd\u00f6kere we netije \u00e7ykarara esaslar juda k\u00f6p. M\u00e4lim bol\u015fy \u00fdaly, belli bir jemgy\u00fdeti\u0148 \u00e7\u00e4ginde hatda ilkinji gul e\u00fde\u00e7ilik d\u00f6wletleri \u00fda-da gadymy \u015f\u00e4her d\u00f6wletleri \u00fdaly jemgy\u00fdeti edara etmegi\u0148 \u00f6r\u00e4n sada hem \u00fd\u00f6neke\u00fd gurallaryny\u0148 d\u00f6remegi hem en\u00e7eme \u00e7yl\u015fyrymly meseleleri \u00f6z i\u00e7ine al\u00fdar. Bili\u015fimiz \u00fdaly, her bir adam \u00f6z\u00fcne \u00fdeterlik \u015fahsy bu\u00fdsanja, merteb\u00e4, erkinlige e\u00fdedir. \u00dd\u00f6ne belli bir jemgy\u00fdeti\u0148 i\u00e7inde \u00fda\u015famak \u00fc\u00e7in ol \u00f6z\u00fcni\u0148 aglaba k\u00f6p du\u00fdgularyny jylawlap, erkinliklerini\u0148 belli bir m\u00f6\u00e7berini me\u00fdletin \u00e7\u00e4klendirip, \u00f6z \u015fahsy b\u00e4hbitlerini\u0148 belli bir mukdaryny jemgy\u00fdeti\u0148 umumy b\u00e4hbidini\u0148 hatyrasyna pida bermeli bol\u00fdar. Her g\u00fcnki alada bilen me\u015fgul bolup \u00fd\u00f6ren adamy\u0148 mysalynda bu \u00fderde \u00fd\u00fcze \u00e7yk\u00fdan \u00fdagda\u00fd a\u00fddy\u0148 g\u00f6r\u00fcn\u00fd\u00e4r. Hakykatdan hem adam \u00f6z mellegini\u0148 \u00e7\u00e4ginde di\u0148e bir \u00f6zi hoja\u00fdyn\u00e7ylyk edip, \u00f6zge birini\u0148 \u00f6z e\u00fdelik ed\u00fd\u00e4n \u00e7\u00e4gine hi\u00e7 bir \u00fdagda\u00fdda arala\u015fmazlygyny isle\u00fd\u00e4n bolsa, onda jemgy\u00fdeti\u0148 be\u00fdleki agzalary bilen bilelikde \u00fda\u015famak mejburylygy \u015fahsy\u00fdetden onu\u0148 e\u00fde\u00e7ilik hukugyny\u0148 talaplaryny \u00e7\u00e4klendirmegi we eger-de \u00fdol \u00fda-da suw akar \u00fdaly \u00fdap ge\u00e7irmeli bolanda hem-de \u015fu\u0148a me\u0148ze\u015f tutu\u015f jemgy\u00fdeti\u0148 zerurlyklaryny\u0148 kanagatlandyrylmaly \u00fdagda\u00fdlary \u00fd\u00fcze \u00e7ykanda, onu\u0148 razylygynan\u00e4razylygyna garamazdan onu\u0148 e\u00fde\u00e7iligini\u0148 eldegrilmesizligini bozmaklyga, \u00fdagny serwituta (latyn\u00e7a servitus bor\u00e7, bor\u00e7nama, bor\u00e7lylyk) m\u00fcmkin\u00e7ilik ber\u00fd\u00e4r. D\u00f6wlet d\u00f6redilende hem \u015fu g\u00f6rkezilen halatlardaky \u00fdaly \u015fahsy\u00fdeti\u0148 we jemgy\u00fdeti\u0148 b\u00e4hbidini utga\u015fdyrmak bilen baglany\u015fykly en\u00e7eme \u00e7yl\u015fyrymly meselelerde altyn ortalygy tapmak zemr bolup dur\u00fdar. \u015ee\u00fdle jygba-jyg \u00fdagda\u00fdlardan parasatly \u00e7ykalga tapmak \u00fc\u00e7in bolsa d\u00f6wleti\u0148 d\u00f6redil\u00fd\u00e4n jemgy\u00fdetini\u0148 belli bir derejed\u00e4ki k\u00e4millige \u00fdeten bolmagy h\u00f6kmandyr. Seb\u00e4bi adamlary\u0148 ilkidurmu\u015f s\u00fcr\u00fcsi hem \u00f6zbolu\u015fly jemgy\u00fdet bolup dur\u00fdar, emma \u00f6z\u00fcni dolandyrmak \u00fc\u00e7in d\u00f6wlet dolandyry\u015f-h\u00e4kimi\u00fdetini emele getirmek ukyby bolan jemgy\u00fdet bilen ilkidirmu\u015f jemgy\u00fdet\u00e7ilik gurlu\u015flaryny\u0148 arasynda \u00fd\u00fcz m\u00fc\u0148ler\u00e7e \u00fdyllar bilen \u00f6l\u00e7el\u00fd\u00e4n \u00e7u\u0148\u0148ur taryhy gorp \u00fdatyr..\u00d6z halkymyzy\u0148 taryhy ge\u00e7mi\u015fine ser salanymyzda t\u00fcrkmenleri\u0148 atababalaryny\u0148 d\u00fcn\u00fd\u00e4ni\u0148 be\u00fdleki halklaryna garany\u0148da jemgy\u00fdeti k\u00e4mille\u015fdirmek we \u015fonu\u0148 netijesinde-de hukuk hem taryhy nazary\u00fdetde \u201cg\u00fcndogar d\u00f6wleti\u201d di\u00fden adalga bilen a\u0148ladyl\u00fdan d\u00f6wlet d\u00f6retmek derejesine has irki d\u00f6w\u00fcrlerde \u00fdetendigine g\u00f6z \u00fdetirmek bol\u00fdar. Onu\u0148 mysaly h\u00f6km\u00fcnde \u00fdokarda garalyp ge\u00e7ilen, bizi\u0148 e\u00fd\u00fdamymyzdan \u00f6\u0148 III m\u00fc\u0148\u00fdyllygy\u0148 birinji \u00fdarymynda h\u00e4zirki Ahal wela\u00fdatyny\u0148 Altyn Asyr etrabyny\u0148 M\u00e4ne obasyny\u0148 gola\u00fdynda d\u00f6r\u00e4n Altyndepe \u015f\u00e4her-d\u00f6wletini g\u00f6rkez- se bolar. De\u0148e\u015fdirmek \u00fc\u00e7in Afina, Sparta \u00fdaly gadymy grek \u015f\u00e4her-d\u00f6wletlerini\u0148 hem Altyndepeden m\u00fc\u0148 \u00fdyla gola\u00fd wagt so\u0148 d\u00f6r\u00e4ndiklerini bil\u00fd\u00e4ris. Ynsany\u00fdeti\u0148 d\u00f6wlet gurmak tejribesini\u0148 g\u00f6zba\u015fynda duran halkymyz d\u00f6wletlilik, d\u00f6wlet d\u00fc\u015f\u00fcnjesini k\u00e4mille\u015fdirmeklige hem saldamly go\u015fandyny go\u015fandyr. S\u00f6z\u00fcmiz gury bolmaz \u00fdaly orta asyrlarda t\u00fcrkmenleri\u0148 d\u00f6reden en\u00e7eme d\u00f6wletlerini \u00fdadymyza salaly\u0148. Seljuklary\u0148 soltanlygyndan ba\u015flap taryh \u00fc\u00e7in gysga wagty\u0148 i\u00e7inde en\u00e7eme d\u00f6wletleri d\u00f6retmegi\u0148, olary berkitmegi\u0148 we asyrlary\u0148 dowamynda \u015fol d\u00f6wletleri\u0148 Osman \u015falar\u015falygy \u00fdaly synmazlygy\u0148 hem kuwwatlylygy\u0148 nusgasy h\u00f6km\u00fcnde saklanyp galmaklaryny \u00fcpj\u00fcn elmegi\u0148 h\u00f6tdesinden gelen ata-babalarymyzy\u0148 jemgy\u00fdet\u00e7ilik pa\u00fdhasyna, sy\u00fdasy ukyplaryna ha\u00fdran gal\u00fdarsy\u0148. Taryh\u00e7ylary\u0148 a\u00fddy\u015fy \u00fdaly \u015fu wakalary g\u00f6reni\u0148de, bir wagtlar, has takygy orta asyrlarda t\u00fcrkmen t\u00e4sinligi bolupdyr di\u00fdesi\u0148 gel\u00fd\u00e4r.<\/p>\n<p style=\"text-align: right;\">\u00a0<strong><em>\u015eeker GAZANDURDY\u00ddEWA <\/em><\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: right;\"><strong><em>\u00a0S.A.Ny\u00fdazow adyndaky T\u00fcrkmen oba hojalyk uniwersitetini\u0148 Weterinar lukman\u00e7ylygy fakultetini\u0148 Kinologi\u00fda ta\u00fdarlyk ugryny\u00f1 1-nji \u00fdyl talyby <\/em><\/strong><\/p>\n<p><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ha\u00e7an-da t\u00fcrkmen milletini\u0148 d\u00f6wlet gurujylyk tejribesi barada a\u00fddylanda, bu \u00fderde o\u00fdlanara, \u00f6l\u00e7eripd\u00f6kere we netije \u00e7ykarara esaslar juda k\u00f6p. M\u00e4lim bol\u015fy \u00fdaly, belli bir jemgy\u00fdeti\u0148 \u00e7\u00e4ginde hatda ilkinji gul e\u00fde\u00e7ilik d\u00f6wletleri \u00fda-da gadymy \u015f\u00e4her d\u00f6wletleri \u00fdaly jemgy\u00fdeti edara etmegi\u0148 \u00f6r\u00e4n sada hem \u00fd\u00f6neke\u00fd gurallaryny\u0148 d\u00f6remegi hem en\u00e7eme \u00e7yl\u015fyrymly meseleleri \u00f6z i\u00e7ine al\u00fdar. Bili\u015fimiz \u00fdaly, her bir [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":23579,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[10],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/23578"}],"collection":[{"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=23578"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/23578\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":23580,"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/23578\/revisions\/23580"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/23579"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=23578"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=23578"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=23578"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}