{"id":25689,"date":"2025-10-17T15:43:52","date_gmt":"2025-10-17T10:43:52","guid":{"rendered":"https:\/\/newsashgabat.com\/?p=25689"},"modified":"2025-10-17T15:43:52","modified_gmt":"2025-10-17T10:43:52","slug":"gadymy-lebap-egin-esikleri","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/newsashgabat.com\/?p=25689","title":{"rendered":"Gadymy Lebap Egin-E\u015fikleri"},"content":{"rendered":"<p>Lebap wela\u00fdatyny\u0148 gadymdan gel\u00fd\u00e4n milli zenan egin-e\u015fikleri t\u00fcrkmen medeni\u00fdetini\u0148 we mirasyny\u0148 a\u00fdrylmaz we \u00f6r\u00e4n gymmatly b\u00f6legidir. Bu egin-e\u015fikler di\u0148e bir ge\u00fdim d\u00e4l, e\u00fdsem, taryhy\u0148, d\u00e4p-dessurlary\u0148, \u00e7eper\u00e7iligi\u0148 we zenanlary\u0148 ahlak gymmatlyklaryny\u0148 be\u00fdanydyr.<\/p>\n<p>Lebap zenanlaryny\u0148 egin-e\u015fiklerinde esasan keteni (\u00fd\u00fcpek mata), gyrmyzy donlyk (gyzyl re\u0148kli \u00fda-da gyzyl nagy\u015fly mata) we d\u00fcrli re\u0148kli \u00fd\u00fcpek we \u00fdarym \u00fd\u00fcpek matalar gi\u0148den ulanylypdyr. Keteni ge\u00fdimleri, esasan, ba\u00fdram\u00e7ylyk we to\u00fd dabaralary \u00fc\u00e7in has gymmatly hasaplanypdyr.Zenanlary\u0148 esasy ge\u00fdimi bolan uzyn, gi\u0148 bi\u00e7\u00fcwli k\u00f6\u00fdnekdir. Lebap k\u00f6\u00fdneklerini\u0148 bi\u00e7\u00fcwi we re\u0148kleri sebiti\u0148 be\u00fdleki \u00fderlerinden birneme tapawutlanyp biler. Gadamdan gel\u00fd\u00e4n Lebap k\u00f6\u00fdnekleri k\u00f6plen\u00e7 has gara\u0148ky, gyzylymtyl-go\u0148ur \u00fda-da g\u00f6k re\u0148kli matadan tikilip, \u00fdaka b\u00f6legi we \u00fde\u0148leri ba\u00fd nagy\u015flar bilen bezel\u00fd\u00e4r. Lebap ke\u015fdesi t\u00fcrkmen ke\u015fde\u00e7iligini\u0148 i\u0148 \u00e7yl\u015fyrymly we aja\u00fdyp g\u00f6rn\u00fc\u015flerini\u0148 biridir. Zenan k\u00f6\u00fdneklerini\u0148 \u00fdakalarynda, \u00fde\u0148lerini\u0148 ujunda we eteklerinde, \u015fe\u00fdle hem \u00e7yrpy (\u00fda\u015f a\u00fdallary\u0148 ba\u015fge\u00fdimi) we kurte (penje \u00fdaly da\u015fky ge\u00fdim) \u00fdaly da\u015fky ge\u00fdimlerde &#8220;g\u00fcl\u00fdaka&#8221;, &#8220;i\u00e7\u00fdanagyz&#8221;, &#8220;dagdan&#8221; \u00fdaly d\u00fcrli nagy\u015flar ulanylypdyr. Nagy\u015flar, esasan, gyzyl, gara, ak, \u00fda\u015fyl we sary re\u0148kli sapaklar bilen edilip, zenanlary zy\u00fdanly g\u00fc\u00fd\u00e7lerden gorama we bagt getirme manysyny a\u0148ladypdyr.<\/p>\n<p>\u200b Howany\u0148 sowuk wagtlary \u00fda-da dabaraly pursatlar \u00fc\u00e7in k\u00f6\u00fdnegi\u0148 \u00fcst\u00fcnden ge\u00fdil\u00fd\u00e4n \u00fde\u0148siz \u00fda-da \u00fde\u0148li penje g\u00f6rn\u00fc\u015fli ge\u00fdimler bolupdyr. Olary\u0148 hem k\u00f6p\u00fcsi ke\u015fdeler bilen bezel\u00fd\u00e4rdi.Lebap zenanlaryny\u0148 ba\u015f ge\u00fdimleri a\u00fdratyn gymmata e\u00fde. \u00c7yrpy (gyzlykdan t\u00e4 ilkinji \u00e7agasyny dogur\u00fdan\u00e7a bolan d\u00f6w\u00fcrde ge\u00fdil\u00fd\u00e4n), aly\u0148dan ge\u00fdil\u00fd\u00e4n gy\u0148a\u00e7lar we \u00fda\u015fuly zenanlary\u0148 \u00fdaglyklary (d\u00fcrli re\u0148kli we nagy\u015fly, k\u00f6plen\u00e7 matalary \u00fd\u00fczlerini\u0148 bir b\u00f6legini \u00fdap\u00fdan \u00fdaly g\u00f6rn\u00fc\u015fde da\u0148yl\u00fdardy) esasy ba\u015f ge\u00fdimlerdir. \u00c7yrpylar k\u00f6plen\u00e7 \u00fd\u00fcpekden bolup, gyrmyzy \u00fda-da gara re\u0148kli matalary\u0148 \u00fd\u00fcz\u00fcne owadan ke\u015fde d\u00fc\u015f\u00fcril\u00fd\u00e4rdi. Milli egin-e\u015fikleri\u0148 a\u00fdrylmaz b\u00f6legi bolan k\u00fcm\u00fc\u015fden \u00fdasalan \u015fa\u00fd-sepler: bil\u00fd\u00fcz\u00fck, gulakhalka, gerdanlyk, \u00e7emen, we temenler (sa\u00e7 \u00fda-da egin-e\u015fik \u00fc\u00e7in) \u00fdaly zatlar zenanlary\u0148 g\u00f6zelligini has-da artdyryp, olara gorag manylaryny beripdir.<\/p>\n<p>\u200bLebap zenanlaryny\u0148 gadymy milli egin-e\u015fikleri olary\u0148 z\u00e4hmets\u00f6\u00fderligini, nepis sungata bolan ukybyny we milli gymmatlyklaryna ygrarlylygyny g\u00f6rkez\u00fd\u00e4n a\u00fddy\u0148 mysaldyr. Bu e\u015fikler h\u00e4zirki d\u00f6w\u00fcrde hem gymmatyny \u00fditirm\u00e4n, milli bu\u00fdsan\u00e7 \u00e7e\u015fmesi bolmagynda gal\u00fdar.<\/p>\n<p style=\"text-align: right;\"><em><strong>Rahymow Erkan<\/strong><\/em><br \/>\n<em><strong>Halkara senagat\u00e7ylar we teleke\u00e7iler uniwersitetini\u0148 Dil \u00f6wreni\u015f b\u00f6l\u00fcmini\u0148 110-njy toparyny\u0148 talyby<\/strong><\/em><\/p>\n<p><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Lebap wela\u00fdatyny\u0148 gadymdan gel\u00fd\u00e4n milli zenan egin-e\u015fikleri t\u00fcrkmen medeni\u00fdetini\u0148 we mirasyny\u0148 a\u00fdrylmaz we \u00f6r\u00e4n gymmatly b\u00f6legidir. Bu egin-e\u015fikler di\u0148e bir ge\u00fdim d\u00e4l, e\u00fdsem, taryhy\u0148, d\u00e4p-dessurlary\u0148, \u00e7eper\u00e7iligi\u0148 we zenanlary\u0148 ahlak gymmatlyklaryny\u0148 be\u00fdanydyr. Lebap zenanlaryny\u0148 egin-e\u015fiklerinde esasan keteni (\u00fd\u00fcpek mata), gyrmyzy donlyk (gyzyl re\u0148kli \u00fda-da gyzyl nagy\u015fly mata) we d\u00fcrli re\u0148kli \u00fd\u00fcpek we \u00fdarym \u00fd\u00fcpek matalar gi\u0148den [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[7,10],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/25689"}],"collection":[{"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=25689"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/25689\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":25690,"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/25689\/revisions\/25690"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=25689"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=25689"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=25689"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}