{"id":26093,"date":"2025-11-01T01:30:55","date_gmt":"2025-10-31T20:30:55","guid":{"rendered":"https:\/\/newsashgabat.com\/?p=26093"},"modified":"2025-11-01T01:30:55","modified_gmt":"2025-10-31T20:30:55","slug":"geografiya-yer-baradaky-in-gadymy-ylymlaryn-biridir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/newsashgabat.com\/?p=26093","title":{"rendered":"Geografi\u00fda \u2014 \u00dder baradaky i\u0148 gadymy ylymlary\u0148 biridir."},"content":{"rendered":"<p>Okuw\u00e7ylar geografi\u00fdany \u00f6wrenende d\u00fcn\u00fd\u00e4ni\u0148 we T\u00fcrkmenistany\u0148 tebigaty, howa \u015fertleri, toprak \u00f6rt\u00fcgi, suwlary, \u00f6s\u00fcmlik we ha\u00fdwanat d\u00fcn\u00fd\u00e4si barada \u00f6r\u00e4n k\u00f6p gyzykly maglumatlar bilen tany\u015f bol\u00fdarlar.<\/p>\n<p>Gadymy grek dilinden terjime edilen \u201cgeografi\u00fda\u201d s\u00f6zi \u2013 \u201c\u00fderi\u0148 be\u00fdany\u201d di\u00fdmekdir. \u00ddurdumyzda mekdeplerde \u201cgeografi\u00fda\u201d hem-de \u201cT\u00fcrkmenistany\u0148 geografi\u00fdasy\u201d dersleri okadyl\u00fdar. \u201cT\u00fcrkmenistany\u0148 geografi\u00fdasy\u201d okuw dersini \u00f6wrenmek bilen \u00fdurdumyzy\u0148 tebigy a\u00fdratynlyklary, halk hojalygyny\u0148 \u00f6s\u00fc\u015fi we territorial guraly\u015fy baradaky bilimleri we ba\u015farnyklary d\u00f6retmek maksat edinil\u00fd\u00e4r.<\/p>\n<p>T\u00fcrkmenistany\u0148 geografi\u00fdasy \u00fdurdu\u0148 tebigatyny\u0148, ykdysady\u00fdetini\u0148, ilatyny\u0148 durmu\u015f ta\u00fddan \u00f6s\u00fc\u015fini\u00f1 \u00e7yl\u015fyrymly meselelerinden ba\u015f alyp \u00e7ykmaga, T\u00fcrkmenistany\u0148 hormatly Prezidentini\u0148 \u00fdolba\u015f\u00e7ylygynda \u00fdurdu\u0148 halk hojalygynda we jemgy\u00fdet\u00e7ilik durmu\u015fynda bolup ge\u00e7\u00fd\u00e4n \u00f6zgertmeleri\u0148 mazmunyna d\u00fc\u015f\u00fcnm\u00e4ge, tebigy ba\u00fdlyklary netijeli pe\u00fddalanmagy\u0148 derwa\u00fdysdygyna g\u00f6z \u00fdetirm\u00e4ge k\u00f6mek eder.<\/p>\n<p>\u00ddurdumyzda \u015funu\u0148 \u00fdaly d\u00fc\u00fdpli \u00f6zgertmeleri\u0148 ge\u00e7iril\u00fd\u00e4n wagtynda geografi\u00fda ylmyny\u0148 h\u00e4zirki zaman barlaglary we gazan\u00fdan netijeleri zerurdyr. Bu ylmy\u0148 barlaglary tebigy a\u00fdratynlyklary \u00f6wrenm\u00e4ge, halk hojalygyny\u0148 territorial guraly\u015fyny\u0148 we ilaty\u0148 \u00fderle\u015fi\u015fini\u0148 has ygtybarly nusgasyny kesgitlem\u00e4ge m\u00fcmkin\u00e7ilik ber\u00fd\u00e4r. \u015eunlukda, da\u015fky gur\u015fawy goramagy\u0148 we tebigatda de\u0148agramlylygy saklamagy\u0148 m\u00fcmkin\u00e7ilikleri hem hasaba alyn\u00fdar.<\/p>\n<p>Okuw dersini\u0148 wezipesi \u2013talyplary\u00f1 geografi\u00fda dersini \u00e7u\u0148\u0148ur \u00f6wrenm\u00e4ge bolan h\u00f6weslerini artdyrmak, olarda \u00fdurdumyzy\u0148 durmu\u015f-ykdysady \u00f6s\u00fc\u015fi baradaky d\u00fc\u015f\u00fcnjeleri d\u00f6retmek, \u00f6zba\u015fdak geografik pikirlenm\u00e4ni kemala getirmek we \u00f6sd\u00fcrmek, okuw\u00e7ylarda T\u00fcrkmenistany\u0148 dolandyry\u015f-\u00e7\u00e4k gurlu\u015fyna, tebigy ba\u00fdlyklaryna, ilatyna, hojalygyna, ekologik meselelere, \u015fe\u00fdle hem a\u00fdry-a\u00fdry sebitlere ykdysady-geografik ta\u00fddan h\u00e4si\u00fdetnama bermek ba\u015farnygyny, hasabat we kartografiki maglumatlar bilen \u00f6zba\u015fdak i\u015flemek, der\u0148emek we seljermek endiklerini d\u00f6retmek we \u00f6sd\u00fcrmek bolup dur\u00fdar.<\/p>\n<p>Geografi\u00fda sapaklarynda i\u0148 gerekli g\u00f6rkezme esbap geografik kartalardyr. Mekdepde gural\u00fdan her bir sapakda tema la\u00fdyk gel\u00fd\u00e4n geografik karta okuw\u00e7ylary\u0148 d\u00fc\u015f\u00fcnjesini artdyrmakda, geografi\u00fda ylmyna bolan h\u00f6wesini gazanmakda uly \u00e4hmi\u00fdete e\u00fdedir. Okuw\u00e7ylar \u00f6\u00fd i\u015fini a\u00fdd\u00fdan wagtynda geografik kartadan g\u00f6rkezip jogap berseler, olar \u00f6zlerini geografik ob\u00fdekti\u0148 \u00fdanynda duran \u00fdaly du\u00fd\u00fdarlar.<\/p>\n<p>Geografik kartany okuw\u00e7ylary\u0148 gowy \u00f6wrenmegini \u00fcpj\u00fcn etmek \u00fc\u00e7in \u00fd\u00f6rite sudur kartalar hem bardyr. Okuw\u00e7ylar sudur karta mugallymy\u0148 tab\u015fyrmagy bo\u00fdun\u00e7a \u00fdurtlary, olary\u0148 pa\u00fdtagtlaryny, senagat merkezlerini, de\u0148iz duralgalaryny, fiziki kartadan daglary, d\u00fczl\u00fckleri ge\u00e7ir\u00fd\u00e4rler, k\u00f6lleri\u0148 we der\u00fdalary\u0148 atlaryny \u00fdaz\u00fdarlar. \u015ee\u00fdlelik bilen, olar karta bo\u00fdun\u00e7a alan bilimlerini has \u00e7u\u0148la\u015fdyr\u00fdarlar, okuw kitabyndan alan bilimlerini berkid\u00fd\u00e4rler.<\/p>\n<p style=\"text-align: right;\"><em><strong>Muhtarowa Sonag\u00fcl Muhtarowna,<\/strong><\/em><\/p>\n<p style=\"text-align: right;\"><em><strong>\u00c7\u00e4rjew etrabyny\u0148 11-nji orta mekdebini\u0148 mugallymy.<\/strong><\/em><\/p>\n<p><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Okuw\u00e7ylar geografi\u00fdany \u00f6wrenende d\u00fcn\u00fd\u00e4ni\u0148 we T\u00fcrkmenistany\u0148 tebigaty, howa \u015fertleri, toprak \u00f6rt\u00fcgi, suwlary, \u00f6s\u00fcmlik we ha\u00fdwanat d\u00fcn\u00fd\u00e4si barada \u00f6r\u00e4n k\u00f6p gyzykly maglumatlar bilen tany\u015f bol\u00fdarlar. Gadymy grek dilinden terjime edilen \u201cgeografi\u00fda\u201d s\u00f6zi \u2013 \u201c\u00fderi\u0148 be\u00fdany\u201d di\u00fdmekdir. \u00ddurdumyzda mekdeplerde \u201cgeografi\u00fda\u201d hem-de \u201cT\u00fcrkmenistany\u0148 geografi\u00fdasy\u201d dersleri okadyl\u00fdar. \u201cT\u00fcrkmenistany\u0148 geografi\u00fdasy\u201d okuw dersini \u00f6wrenmek bilen \u00fdurdumyzy\u0148 tebigy a\u00fdratynlyklary, halk hojalygyny\u0148 \u00f6s\u00fc\u015fi [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[4,10],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/26093"}],"collection":[{"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=26093"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/26093\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":26095,"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/26093\/revisions\/26095"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=26093"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=26093"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=26093"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}