{"id":26448,"date":"2025-11-23T15:48:17","date_gmt":"2025-11-23T10:48:17","guid":{"rendered":"https:\/\/newsashgabat.com\/?p=26448"},"modified":"2025-11-23T15:48:17","modified_gmt":"2025-11-23T10:48:17","slug":"dunya-edebiyatyndaky-ene-kesbi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/newsashgabat.com\/?p=26448","title":{"rendered":"D\u00fcn\u00fd\u00e4 Edebi\u00fdatyndaky Ene Ke\u015fbi"},"content":{"rendered":"<p>Edebi\u00fdat \u2014 adamy\u0148 kalbyny\u0148 a\u00fdnasydyr, we bu a\u00fdnada ynsan du\u00fdgularyny\u0148 i\u0148 in\u00e7e sapaklary \u015fekillendiril\u00fd\u00e4r. \u015eol in\u00e7e sapaklary\u0148 i\u0148 esasysy we i\u0148 durnuklysy ene ke\u015fbidir. D\u00fcn\u00fd\u00e4 edebi\u00fdatynda ene di\u0148e bir ynsan d\u00e4l, e\u00fdsem, gurbanlyk, gorag, bagy\u015flama we \u00e7\u00e4ksiz g\u00fc\u00fd\u00e7 simwoly h\u00f6km\u00fcnde be\u00fdan edil\u00fd\u00e4r.T\u00fcrkmen edebi\u00fdatynda we halk d\u00f6redijiliginde ene ke\u015fbi a\u00fdratyn hormata we mukaddeslige e\u00fdedir.<\/p>\n<p>\u200b T\u00fcrkmen dessanlarynda (mysal \u00fc\u00e7in, &#8220;G\u00f6rogly&#8221;, &#8220;Z\u00f6hre-Tahyr&#8221;) eneler k\u00f6plen\u00e7 akylly, pa\u00fdhasly maslahat\u00e7y we perzendini\u0148 ykbalyna \u00fdol g\u00f6rkeziji bolup \u00e7yky\u015f ed\u00fd\u00e4r. Olary\u0148 ak s\u00fc\u00fddi we dogasy i\u0148 uly gorag g\u00fc\u00fdji hasaplanyl\u00fdar.<\/p>\n<p>\u200b Be\u00fdik Pyragy \u00f6z go\u015fgularynda en\u00e4ni watana we ynsana bolan y\u015fky\u0148 i\u0148 \u00fdokary g\u00f6rn\u00fc\u015fi bilen de\u0148e\u015fdir\u00fd\u00e4r. En\u00e4ni\u0148 m\u00e4hri we terbi\u00fdesi ynsany\u0148 k\u00e4mille\u015fmegini\u0148 esasy \u015ferti h\u00f6km\u00fcnde g\u00f6rkezil\u00fd\u00e4r.Milli edebi\u00fdatda ene\u2014perzentleri\u0148 gelejegi \u00fc\u00e7in \u00f6z isleglerinden, hatda janlaryndan hem ge\u00e7m\u00e4ge ta\u00fd\u00fdar bolan gurbanlyk simwoly h\u00f6km\u00fcnde orna\u015fdyrylandyr.<\/p>\n<p>G\u00fcnbatar we G\u00fcndogar edebi\u00fdatyny\u0148 nusgawy eserlerinde ene, k\u00f6plen\u00e7, adalatlylyk we gorag ugrundaky ga\u00fdduwsyz s\u00f6we\u015fiji h\u00f6km\u00fcnde be\u00fdan edil\u00fd\u00e4r.<\/p>\n<p>\u200bLew Tolsto\u00fd (Anna Karenina) Eserde ene s\u00f6\u00fdg\u00fcsini\u0148 be\u00fdikligi we \u00e7yl\u015fyrymlylygy g\u00f6rkezil\u00fd\u00e4r. Anna, jemgy\u00fdeti\u0148 kadasyny bozsa-da, ogly Serge\u00fde bolan s\u00f6\u00fdg\u00fcsinden hi\u00e7 wagt \u00fd\u00fcz \u00f6w\u00fcrme\u00fd\u00e4r. Bu, en\u00e4ni\u0148 s\u00f6\u00fdg\u00fcsini\u0148 durmu\u015fy\u0148 be\u00fdleki \u00e4hli kadalaryndan \u00fdokarda dur\u00fdandygyny g\u00f6rkez\u00fd\u00e4r.<\/p>\n<p>\u200bMaksim Gorki\u00fd (&#8220;Ene&#8221;)\u00a0 Edebi\u00fdatdaky i\u0148 me\u015fhur ene ke\u015fplerini\u0148 biri bolan Pelage\u00fda Nilownany\u0148 ke\u015fbi sy\u00fdasy a\u0148y\u00fdeti\u0148 we jemgy\u00fdet\u00e7ilik g\u00f6re\u015fini\u0148 simwolydyr. Ol, ogly Pawel \u00fc\u00e7in has adalatly d\u00fcn\u00fd\u00e4ni gurmak ugrundaky g\u00f6re\u015fde ruhy ta\u00fddan g\u00fc\u00fd\u00e7lenip, ga\u00fdduwsyz g\u00f6re\u015fij\u00e4 \u00f6wr\u00fcl\u00fd\u00e4r.<\/p>\n<p>\u200bGadymy Grek P\u00fdesalary: Gadymy tragedi\u00fdalarda eneler k\u00f6plen\u00e7 \u00e7agalaryny\u0148 ykbaly bilen bagly dramatik \u00fdagda\u00fdlary\u0148 merkezinde durup, perzentleri \u00fc\u00e7in ylahy g\u00fc\u00fd\u00e7lere gar\u015fy \u00e7ykmaga-da ta\u00fd\u00fdar bolupdyrlar.<\/p>\n<p>\u200bEne ke\u015fbi edebi\u00fdatda ynsanperwerligi\u0148 we ruhy gymmatlyklary\u0148 filosofik manysyny ber\u00fd\u00e4r.Ene, edebi\u00fdatda perzendini\u0148 i\u0148 uly \u00fdal\u0148y\u015flaryny hem bagy\u015flamagy\u0148 we kabul etmegi\u0148 simwoly h\u00f6km\u00fcnde g\u00f6rkezil\u00fd\u00e4r. Bu du\u00fdgy, eseri\u0148 gahrymanyny\u0148 so\u0148ky ykbalyny\u0148 we ruhy halas bolmagyny\u0148 esasy nokady bolup \u00e7yk\u00fdar. En\u00e4ni\u0148 ke\u015fbi k\u00f6plen\u00e7 tebigaty\u0148 \u00f6zi \u00fda-da Watany\u0148 ke\u015fbi bilen de\u0148e\u015fdiril\u00fd\u00e4r. Onu\u0148 m\u00e4hri \u2013 bu \u00fda\u015fa\u00fd\u015fy\u0148 dowamatlylygy, durnuklylygy we asuda bin\u00fdadydyr.<\/p>\n<p>\u200bNetijede, d\u00fcn\u00fd\u00e4 edebi\u00fdatyndaky ene ke\u015fbi \u2014 \u00e7\u00e4ksiz m\u00e4hremligi\u0148 we ga\u00fdduwsyzlygy\u0148 bilele\u015fmesidir. Ol ynsan kalbyny\u0148 in\u00e7eliklerini, \u015fe\u00fdle hem d\u00fcn\u00fd\u00e4ni\u0148 i\u0148 uly hakykatlaryny &#8211; s\u00f6\u00fdgini we gurbanlygy \u00f6z\u00fcnde jemle\u00fd\u00e4n mukaddes simwoldyr.<\/p>\n<p style=\"text-align: right;\"><em><strong>Huda\u00fdberdi\u00fdewa A\u00fdg\u00fcl<\/strong><\/em><\/p>\n<p style=\"text-align: right;\"><em><strong>Halkara senagat\u00e7ylar we teleke\u00e7iler uniwersitetini\u0148 Dil \u00f6wreni\u015f b\u00f6l\u00fcmini\u0148 108-nji toparyny\u0148 talyby<\/strong><\/em><\/p>\n<p><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Edebi\u00fdat \u2014 adamy\u0148 kalbyny\u0148 a\u00fdnasydyr, we bu a\u00fdnada ynsan du\u00fdgularyny\u0148 i\u0148 in\u00e7e sapaklary \u015fekillendiril\u00fd\u00e4r. \u015eol in\u00e7e sapaklary\u0148 i\u0148 esasysy we i\u0148 durnuklysy ene ke\u015fbidir. D\u00fcn\u00fd\u00e4 edebi\u00fdatynda ene di\u0148e bir ynsan d\u00e4l, e\u00fdsem, gurbanlyk, gorag, bagy\u015flama we \u00e7\u00e4ksiz g\u00fc\u00fd\u00e7 simwoly h\u00f6km\u00fcnde be\u00fdan edil\u00fd\u00e4r.T\u00fcrkmen edebi\u00fdatynda we halk d\u00f6redijiliginde ene ke\u015fbi a\u00fdratyn hormata we mukaddeslige e\u00fdedir. \u200b T\u00fcrkmen [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[16,10],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/26448"}],"collection":[{"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=26448"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/26448\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":26449,"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/26448\/revisions\/26449"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=26448"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=26448"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=26448"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}