{"id":26558,"date":"2025-11-23T18:48:57","date_gmt":"2025-11-23T13:48:57","guid":{"rendered":"https:\/\/newsashgabat.com\/?p=26558"},"modified":"2025-11-23T19:08:10","modified_gmt":"2025-11-23T14:08:10","slug":"yaponiyanyn-oyleri-name-ucin-hemise-arassa","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/newsashgabat.com\/?p=26558","title":{"rendered":"\u00ddaponi\u00fdany\u0148  \u00d6\u00fdleri N\u00e4me \u00dc\u00e7in Hemi\u015fe Arassa?"},"content":{"rendered":"<p>\u200b\u00ddaponi\u00fdany\u0148 \u00f6\u00fdleri (we k\u00f6p\u00e7\u00fclikle\u00fdin \u00fderleri) arassa\u00e7ylygy\u0148 we tertip-d\u00fczg\u00fcni\u0148 i\u0148 \u00fdokary nusgasy h\u00f6km\u00fcnde ykrar edil\u00fd\u00e4r. Bu, t\u00f6t\u00e4nle\u00fdin d\u00e4l-de, e\u00fdsem, asyrlary\u0148 dowamynda kemala gelen filosofi\u00fda, medeni\u00fdet we praktiki endikler bilen berk baglany\u015fyklydyr.\u00ddapon arassa\u00e7ylyk d\u00fc\u015f\u00fcnjesi iki esasy dini we filosofiki akymy\u0148 \u2014 \u015eintoizm we Buddizm \u2014 t\u00e4siri bilen kemala gelendir.<\/p>\n<p>\u200b\u015eintoizm \u2014 \u00ddaponi\u00fdany\u0148 milli dini \u2014 arassa\u00e7ylygy (harai \u00fda-da kiyome) ruhy a\u00fdratynlyk hasapla\u00fdar. O\u0148a g\u00f6r\u00e4, huda\u00fdlar (kami) di\u0148e arassa we p\u00e4k \u00fderlerde mesgen tut\u00fdarlar. Fiziki arassa\u00e7ylyk (hapa, tozan) we ruhy arassa\u00e7ylyk (erbet pikirler) bir-birine baglydyr. \u00d6\u00fd\u00fc\u0148 arassa bolmagy, \u015fol \u00f6\u00fdde \u00fda\u015fa\u00fdanlary\u0148 ruhuny\u0148 hem arassa bolmagyny a\u0148lad\u00fdar.Her \u00fdyly\u0148 ahyrynda ge\u00e7iril\u00fd\u00e4n \u014cs\u014dji (ulu arassa\u00e7ylyk) d\u00e4bi, k\u00f6ne \u00fdyly\u0148 hapasyny \u00e7ykaryp, huda\u00fdlary\u0148 T\u00e4ze \u00fdylda gelmegi \u00fc\u00e7in \u00f6\u00fd\u00fc\u0148i ta\u00fd\u00fdarlamagy a\u0148lad\u00fdar.<\/p>\n<p>Zen-Buddizm arassa\u00e7ylygy g\u00fcndelik o\u00fdlanma (meditasi\u00fda) h\u00f6km\u00fcnde g\u00f6r\u00fd\u00e4r. Meselem, ybadathanalarda arassa\u00e7ylyk (s\u014dji) i\u015fleri okuw me\u00fdilnamasyny\u0148 esasy b\u00f6legidir. D\u00fcn\u00fdewi i\u015fler, \u015fol sanda \u00f6\u00fd s\u00fcp\u00fcrmek hem, z\u00e4hmet bilen pikirleri we du\u00fdgulary arassalamagy\u0148 bir usuly hasaplanyl\u00fdar.Arassa\u00e7ylygy\u0148 saklanylmagy yzygiderli we ki\u00e7ijik endikleri\u0148 jemlenmesidir.Bu, \u00fdapon \u00f6\u00fdlerind\u00e4ki i\u0148 esasy d\u00fczg\u00fcn bolup, o\u0148a &#8220;Genkan&#8221; di\u00fdil\u00fd\u00e4n \u00fd\u00f6rite ki\u00e7ijik giri\u015f b\u00f6legi hyzmat ed\u00fd\u00e4r.<\/p>\n<p>\u200bGenkan, da\u015fardaky hapany\u0148 we mikroblary\u0148 esasy \u00fda\u015fa\u00fdy\u015f \u00fderine ge\u00e7megini\u0148 \u00f6\u0148\u00fcni al\u00fdar. Bu di\u0148e bir arassa\u00e7ylyk d\u00e4l, e\u00fdsem, saglyk \u00fc\u00e7in hem \u00e4hmi\u00fdetlidir. \u00d6\u00fdde hemi\u015fe arassa slippers (t\u00e4pikleri\u0148) ge\u00fdilmegi h\u00f6kmandyr.\u00ddapon \u00f6\u00fdleri k\u00f6plen\u00e7 ki\u00e7ijik bol\u00fdar, \u015fonu\u0148 \u00fc\u00e7in artykma\u00e7 zat saklamak kyn. Bu bolsa, minimalizmi we belli bir tertip-d\u00fczg\u00fcni (Danshari) \u00fd\u00f6relge edinm\u00e4ge itergi ber\u00fd\u00e4r.<\/p>\n<p>\u200b Me\u015fhur \u00fdapon tertip-d\u00fczg\u00fcn bo\u00fdun\u00e7a h\u00fcn\u00e4rmeni Marie Kondony\u0148 &#8220;\u015fatlyk d\u00f6red\u00fd\u00e4n&#8221; zatlary saklamak we be\u00fdlekileri a\u00fdyrmak baradaky usullary bu filosofi\u00fdany\u0148 global derejed\u00e4ki subutnamasydyr. Az zat \u2014 az hapa, az tozan, az agram.\u00ddaponlar uly, hepd\u00e4ki arassa\u00e7ylygy\u0148 deregine, g\u00fcndelik, ki\u00e7ijik arassa\u00e7ylyk endiklerini edin\u00fd\u00e4rler. A\u00fdratyn otaglar we i\u015fler \u00fc\u00e7in (mysal \u00fc\u00e7in, a\u00fdak\u00fdodalar, a\u015fhanalar, \u00fderler) a\u00fdratyn arassa\u00e7ylyk seri\u015fdelerini ulanmak (\u00e7otgalar, matalar) adatydyr.<\/p>\n<p>\u200b\u00d6\u00fdleri\u0148 diza\u00fdny hem arassa\u00e7ylygy golda\u00fdar:<\/p>\n<p>\u200b&#8221;Tatami&#8221; D\u00fc\u015fekleri: Geleneksel \u00fdapon otaglarynda d\u00f6\u015femeleri\u0148 \u00fderine tatami (gamy\u015f matalar) ulanyl\u00fdar. Bu matalar \u00f6r\u00e4n \u00e7alt tozany \u00f6z\u00fcne si\u0148dir\u00fd\u00e4r we wagtal-wagtal \u00fdelejiredilmegi \u00fda-da \u00e7al\u015fylmagy zerur. Bu bolsa \u00f6\u00fd e\u00fdelerini hemi\u015fe d\u00f6\u015fem\u00e4ni\u0148 \u00fdagda\u00fdyna \u00fcns berm\u00e4ge mejbur ed\u00fd\u00e4r.<\/p>\n<p>\u200b&#8221;Futon&#8221; (D\u00fc\u015fekler): Gije \u00fda\u00fdylyp, g\u00fcndiz \u00fdygnal\u00fdan d\u00fc\u015fekler (futonlar) otaglary g\u00fcndizki arassa\u00e7ylyk we gi\u0148lik \u00fc\u00e7in bo\u015fatmaga m\u00fcmkin\u00e7ilik ber\u00fd\u00e4r.<\/p>\n<p>\u200b\u00ddaponi\u00fdany\u0148 \u00f6\u00fdlerini\u0148 hemi\u015fe arassa bolmagy \u00e7yl\u015fyrymly syr d\u00e4l-de, e\u00fdsem, g\u00fcndelik durmu\u015fy\u0148 a\u00fdrylmaz b\u00f6legi bolan medeni\u00fdet, ruhy p\u00e4kizelik we tertip-d\u00fczg\u00fcn \u00fd\u00f6relgelerini\u0148 netijesidir. Arassa\u00e7ylyk olarda i\u015f d\u00e4l-de, hormat, o\u00fdlanma we g\u00f6zellik d\u00fc\u015f\u00fcnjesidir.<\/p>\n<p style=\"text-align: right;\"><em><strong>Huda\u00fdberdi\u00fdewa M\u00e4hrijemal<\/strong><\/em><\/p>\n<p style=\"text-align: right;\"><em><strong>Halkara senagat\u00e7ylar we teleke\u00e7iler uniwersitetini\u0148 Dil \u00f6wreni\u015f b\u00f6l\u00fcmini\u0148 110-njy toparyny\u0148 talyby<\/strong><\/em><\/p>\n<p><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u200b\u00ddaponi\u00fdany\u0148 \u00f6\u00fdleri (we k\u00f6p\u00e7\u00fclikle\u00fdin \u00fderleri) arassa\u00e7ylygy\u0148 we tertip-d\u00fczg\u00fcni\u0148 i\u0148 \u00fdokary nusgasy h\u00f6km\u00fcnde ykrar edil\u00fd\u00e4r. Bu, t\u00f6t\u00e4nle\u00fdin d\u00e4l-de, e\u00fdsem, asyrlary\u0148 dowamynda kemala gelen filosofi\u00fda, medeni\u00fdet we praktiki endikler bilen berk baglany\u015fyklydyr.\u00ddapon arassa\u00e7ylyk d\u00fc\u015f\u00fcnjesi iki esasy dini we filosofiki akymy\u0148 \u2014 \u015eintoizm we Buddizm \u2014 t\u00e4siri bilen kemala gelendir. \u200b\u015eintoizm \u2014 \u00ddaponi\u00fdany\u0148 milli dini \u2014 arassa\u00e7ylygy (harai [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[10],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/26558"}],"collection":[{"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=26558"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/26558\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":26559,"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/26558\/revisions\/26559"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=26558"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=26558"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=26558"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}