{"id":27130,"date":"2025-12-28T22:32:17","date_gmt":"2025-12-28T17:32:17","guid":{"rendered":"https:\/\/newsashgabat.com\/?p=27130"},"modified":"2025-12-28T22:32:17","modified_gmt":"2025-12-28T17:32:17","slug":"soganyn-yurek-damar-saglygy-ucin-peydalary","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/newsashgabat.com\/?p=27130","title":{"rendered":"Sogany\u00f1 \u00dd\u00fcrek -Damar Saglygy \u00dc\u00e7in Pe\u00fddalary"},"content":{"rendered":"<p>Sogan- \u00dd\u00fcrek saglygyny gora\u00fdar we bedend\u00e4ki \u00e7i\u015fmeleri a\u00fdyr\u00fdar.Sogan di\u0148e bir naharlary\u0148 tagamyny artdyrmak bilen \u00e7\u00e4klenm\u00e4n, e\u00fdsem m\u00fc\u0148 bir derdi\u0148 dermany h\u00f6km\u00fcnde gadymy d\u00f6w\u00fcrlerden b\u00e4ri ulanylyp gel\u00fd\u00e4n i\u0148 pe\u00fddaly g\u00f6k \u00f6n\u00fcmleri\u0148 biridir. Onu\u0148 \u00fd\u00fcrek saglygyna we bedend\u00e4ki \u00e7i\u015fme (sowuklama) hadysalaryna \u00fdetir\u00fd\u00e4n t\u00e4siri ylmy ta\u00fddan subut edilen hakykatdyr.<\/p>\n<p>Sogan \u00fd\u00fcregi\u0148 i\u0148 \u00fdakyn dosty hasaplan\u00fdar. Onu\u0148 d\u00fcz\u00fcmind\u00e4ki dermanlyk maddalar damarlary\u0148 sagdynlygyny \u00fcpj\u00fcn ed\u00fd\u00e4r:Sogan bedend\u00e4ki &#8220;erbet&#8221; holesterini (LDL) peseltm\u00e4ge we &#8220;gowy&#8221; holesterini (HDL) \u00fdokarlandyrmaga k\u00f6mek ed\u00fd\u00e4r. Bu bolsa damarlary\u0148 dykylmagyny\u0148 \u00f6\u0148\u00fcni al\u00fdar.Sogany\u0148 d\u00fcz\u00fcmind\u00e4ki kwersetin antioksidanty \u00fdokary gan basy\u015fyny kadala\u015fdyrmaga \u00fdardam ed\u00fd\u00e4r. Bu bolsa infarkt we insult t\u00f6wekgel\u00e7iligini azald\u00fdar.Sogan gany\u0148 a\u015fa go\u00fdalmagyny\u0148 we damarlarda gan lagtalaryny\u0148 (tromb) emele gelmegini\u0148 \u00f6\u0148\u00fcni al\u00fdar. Bu \u00f6z gezeginde gan a\u00fdlany\u015fyny\u0148 b\u00f6kden\u00e7siz bolmagyny \u00fcpj\u00fcn ed\u00fd\u00e4r.Gan d\u00fcz\u00fcmind\u00e4ki \u00fdaglary\u0148 (trigliseridleri\u0148) mukdaryny azaldyp, \u00fd\u00fcrek my\u015fsasyny\u0148 agramyny \u00fde\u0148illed\u00fd\u00e4r.<\/p>\n<p>Bedend\u00e4ki dowamly \u00e7i\u015fmeler rak, s\u00fc\u00fdji keseli we bogun agrylary \u00fdaly k\u00f6p sanly keseli\u0148 ba\u015flangy\u00e7 nokadydyr. Sogan bu \u00e7i\u015fmelere gar\u015fy tebigy galkan bolup hyzmat ed\u00fd\u00e4r. Sogan 25-den gowrak d\u00fcrli flawonoid antioksidantlaryny sakla\u00fdar. Olar \u00f6\u00fdj\u00fckleri\u0148 zeperlenmegini we sowuklamany\u0148 \u00fda\u00fdramagyny bes ed\u00fd\u00e4r.<\/p>\n<p>\u200bBogun Agrylary (Artrit) Anti-inflamatuar h\u00e4si\u00fdeti sa\u00fdasynda, sogan bogunlardaky \u00e7i\u015fmeleri we agrylary azaldyp biler. D\u00fcz\u00fcmind\u00e4ki k\u00fck\u00fcrt birle\u015fmeleri bedeni\u0148 immun jogabyny g\u00fc\u00fd\u00e7lendirip, bakteri\u00fdalary\u0148 we wiruslary\u0148 d\u00f6red\u00fd\u00e4n sowuklamalaryny \u00e7alt a\u00fdyr\u00fdar.<\/p>\n<p>\u00dd\u00fcrek we sowuklama gar\u015fy t\u00e4sirinden ba\u015fga-da:<\/p>\n<p>\u200bS\u00fc\u00fdji Keselinde Ganda s\u00fc\u00fdjini\u0148 mukdaryny kadala\u015fdyrmaga \u00fdardam ed\u00fd\u00e4r.<\/p>\n<p>\u00d6\u00fdken we dem aly\u015f \u00fdollaryndaky mikroblary \u00f6ld\u00fcrm\u00e4ge k\u00f6mek ed\u00fd\u00e4r.<\/p>\n<p>A\u00fdratyn hem a\u00fdallarda s\u00fc\u0148kleri\u0148 dykyzlygyny artdyryp, osteoporozy\u0148 \u00f6\u0148\u00fcni alyp bil\u00fd\u00e4r.<\/p>\n<p>Sogany\u0148 d\u00fcz\u00fcmind\u00e4ki k\u00fck\u00fcrt birle\u015fmeleri we witaminler \u00e7ig \u00fdagda\u00fdynda has i\u015fje\u0148dir. Salatlarda ulanmak i\u0148 gowy usuldyr.Gyzyl sogan d\u00fcz\u00fcmind\u00e4ki antosianinler (re\u0148k beriji maddalar) seb\u00e4pli, \u00fd\u00fcrek saglygy \u00fc\u00e7in ak sogana garany\u0148da has t\u00e4sirli hasaplan\u00fdar.Pe\u00fddasyny g\u00f6rmek \u00fc\u00e7in sogany wagtal-wagtal d\u00e4l-de, g\u00fcndelik i\u00fdmiti\u0148 bir b\u00f6legine \u00f6w\u00fcrmek maslahat beril\u00fd\u00e4r. A\u015fgazan-i\u00e7ege keselleri (gastrit, \u00fdara) bar bolan adamlar \u00e7ig sogany seresaply ulanmalydyr.<\/p>\n<p style=\"text-align: right;\"><em><strong>Kalamow Nurmyrat<\/strong><\/em><\/p>\n<p style=\"text-align: right;\"><em><strong>Halkara senagat\u00e7ylar we teleke\u00e7iler uniwersitetini\u0148 Dil \u00f6wreni\u015f b\u00f6l\u00fcmini\u0148 121-nji toparyny\u0148 talyby<\/strong><\/em><\/p>\n<p><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Sogan- \u00dd\u00fcrek saglygyny gora\u00fdar we bedend\u00e4ki \u00e7i\u015fmeleri a\u00fdyr\u00fdar.Sogan di\u0148e bir naharlary\u0148 tagamyny artdyrmak bilen \u00e7\u00e4klenm\u00e4n, e\u00fdsem m\u00fc\u0148 bir derdi\u0148 dermany h\u00f6km\u00fcnde gadymy d\u00f6w\u00fcrlerden b\u00e4ri ulanylyp gel\u00fd\u00e4n i\u0148 pe\u00fddaly g\u00f6k \u00f6n\u00fcmleri\u0148 biridir. Onu\u0148 \u00fd\u00fcrek saglygyna we bedend\u00e4ki \u00e7i\u015fme (sowuklama) hadysalaryna \u00fdetir\u00fd\u00e4n t\u00e4siri ylmy ta\u00fddan subut edilen hakykatdyr. Sogan \u00fd\u00fcregi\u0148 i\u0148 \u00fdakyn dosty hasaplan\u00fdar. Onu\u0148 d\u00fcz\u00fcmind\u00e4ki dermanlyk [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5,10],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/27130"}],"collection":[{"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=27130"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/27130\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":27131,"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/27130\/revisions\/27131"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=27130"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=27130"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=27130"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}