{"id":548,"date":"2024-03-08T22:21:23","date_gmt":"2024-03-08T17:21:23","guid":{"rendered":"http:\/\/newashgabat.com\/?p=548"},"modified":"2024-03-08T22:21:54","modified_gmt":"2024-03-08T17:21:54","slug":"alabay-itleri-barada-gyzykly-maglumatlar","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/newsashgabat.com\/?p=548","title":{"rendered":"Alaba\u00fd itleri barada gyzykly maglumatlar"},"content":{"rendered":"<p class=\"has-text-color has-background has-medium-font-size has-very-dark-gray-color\" style=\"background-color: #ffffff;\">\u00c7aklama g\u00f6r\u00e4, maldar\u00e7ylygy\u0148 \u00f6smegi bilen s\u00fcrini goramak \u00fc\u00e7in gadymy dog g\u00f6rn\u00fc\u015fli itleri\u0148 amatly g\u00f6rn\u00fc\u015fini \u00f6sd\u00fcrip \u00fdeti\u015fdiripdiler.<br \/>Alaba\u00fdy\u0148 gelip \u00e7yky\u015fyny\u0148 gadymylygyny tassykla\u00fdan has g\u00fc\u00fd\u00e7li maglumatlary\u0148 biri hem 2003-nji \u00fdylda Ajygu\u00fdy medeni oturymynda (Margu\u015f) tapylan iki sany iri tohum iti\u0148 ystyhanydyr (T-32 we T-80 mazarlary). Pol\u015fadaky radiokarbon barlaghanasynda ge\u00e7irilen barlaglary\u0148 esasynda, mazarlary\u0148 b.e. \u00f6\u0148 2400 \u2013 b.e. \u00f6\u0148 2200-nji \u00fdyllar bilen senelen\u00fd\u00e4ndigi kesgitlenildi.<br \/>T\u00fcrkmen alaba\u00fd tohumyny\u0148 tassyklanan \u00f6l\u00e7egine la\u00fdyklykda, alaba\u00fdy\u0148 penjesinden ger\u015fine \u00e7enli be\u00fdikligi 60 sm-dir.<br \/>Arassa tohumdan bolan alaba\u00fdlary\u0148 nesil berijiligi 2-3 g\u00fcj\u00fck bolup, olar doglanda iriligi bilen tapawutlanmalydyr. T\u00e4ze doglan g\u00fcj\u00fckler h\u00f6kman enesini\u0148 owuz s\u00fc\u00fdd\u00fcnden do\u00fdmaly, \u00fdogsa olar d\u00fcrli kesellere durnuksyz, yssa \u00e7ydamsyz bol\u00fdarlar.<br \/>Alaba\u00fdy\u0148 sa\u00fdlanyp alny\u015fy: Ata-babalarymyz g\u00fcj\u00fcgi heniz s\u00fc\u00fdtden a\u00fdrylmanka, \u00f6z enesine sa\u00fdladar ekenler. \u00ddagny, \u015fol g\u00fcj\u00fckleri\u0148 ilkinji doglan it \u00fdatagyny berbat edip, olary ma\u015fgalasy bilen g\u00f6\u00e7m\u00e4ge mejbur edipdirler. \u015eol wagt ene it ha\u00fdsy g\u00fcj\u00fcgini t\u00e4ze mekan tutan \u00fderine ilkinji alyp gitse, ana, \u015fony hem \u00f6zlerine k\u00f6pek edinipdirler. Seb\u00e4bi enesi ilki bilen g\u00fcj\u00fckleri\u0148 i\u0148 dogumlysyny, ga\u00fdratlysyny sa\u00fdlap \u00e4kid\u00fd\u00e4r. Alaba\u00fd iti sa\u00fdlap se\u00e7mekde \u015fu usuldan gi\u0148den pe\u00fddalanypdyrlar.<br \/>G\u00fcj\u00fck durmu\u015fyny\u0148 d\u00f6w\u00fcrlere b\u00f6l\u00fcni\u015fi we olara seredili\u015fi:<br \/>\u2022 I d\u00f6w\u00fcr g\u00fcj\u00fck d\u00fcn\u00fd\u00e4 inip 35 g\u00fcn ge\u00e7\u00fd\u00e4n\u00e7\u00e4. Bu d\u00f6w\u00fcrde g\u00fcj\u00fck ejiz we \u00e7\u00e4resizdir. I\u00fdmiti esasan s\u00fc\u00fdtdir. Doglandan 20-22 g\u00fcn ge\u00e7enden so\u0148 g\u00fcj\u00fcgi\u0148 g\u00f6zleri a\u00e7ylyp, ses seljerip ba\u015fla\u00fdar.<br \/>\u2022 II d\u00f6w\u00fcr\u00a0 35-60 g\u00fcn\u00fc\u0148 aralygy. Bu d\u00f6w\u00fcrde i\u00fdmiti s\u00fc\u00fdd\u00fc\u0148 da\u015fyndan gatyk, \u00fdum\u015fagrak \u00e7ig et bol\u00fdar.\u00a0 \u015ee\u00fdle hem di\u015f \u00e7ykyp ba\u015fla\u00fdar. G\u00fcj\u00fcgi\u0148 kentlew\u00fcgi gij\u00e4nso\u0148, \u00fdum\u015fak zada agyz salyp gijelew\u00fcgini k\u00f6\u015fe\u015fdir\u00fd\u00e4r. \u015eol wagt g\u00fcj\u00fcgi\u0148 \u00f6\u0148\u00fcne s\u00fc\u0148k oklan\u00fdar. Bu d\u00f6w\u00fcrde g\u00fcj\u00fcgi\u0148 \u00f6z adyny bilmegini \u00f6wretmeli. \u00d6wg\u00fcli s\u00f6zler a\u00fdtmaly, delje lokma berip, ony begendirmeli.<br \/>\u2022 III d\u00f6w\u00fcr\u00a0 2 a\u00fdlykdan\u00a0 6 a\u00fdlyga \u00e7enli bolan d\u00f6w\u00fcr. Bu d\u00f6w\u00fcrde itde goranmak, h\u00fcj\u00fcm etmek, \u00fc\u00fdrmek, hy\u0148ranmak \u00fdaly h\u00e4si\u00fdetler k\u00e4mille\u015f\u00fd\u00e4r.<br \/>\u2022 IV d\u00f6w\u00fcr\u00a0 6 a\u00fdlykdan 12 a\u00fdlyga \u00e7enli bolan d\u00f6w\u00fcr. Bu d\u00f6w\u00fcrde uly ite mahsus h\u00e4si\u00fdetler d\u00f6re\u00fd\u00e4r.<br \/>\u2022 V d\u00f6w\u00fcr\u00a0 1 \u00fda\u015fdan 2 \u00fda\u015fa \u00e7enli bolan d\u00f6w\u00fcr. Bu d\u00f6w\u00fcrde hakyky it bolup \u00fdeti\u015f\u00fd\u00e4r. O\u0148a t\u00e4lim beril\u00fd\u00e4r. Eger alaba\u00fddan aw \u00fc\u00e7in \u00fdaramly it etmek islenilse, ilkinji 2 \u00fdyly alaba\u00fdda taza mahsus h\u00e4si\u00fdetleri o\u00fdarmak \u00fc\u00e7in i\u0148 m\u00f6h\u00fcm (amatly) d\u00f6w\u00fcrdir.<br \/>Iti\u0148 gulagy-gu\u00fdrugyny\u0148 kesilmegi:\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 G\u00fcj\u00fck doglandan so\u0148 1-2 g\u00fcn ge\u00e7irip gulagy-gu\u00fdrugy kesil\u00fd\u00e4r. Seb\u00e4bi:<br \/>\u2022 Du\u015fman bilen ur\u015fanda p\u00e4sgel bermezligi \u00fc\u00e7in.<br \/>\u2022 E\u015fidi\u015fi \u00fdokarlan\u00fdar.<br \/>\u2022 Du\u00fdgurlygy, syzgyrlygy art\u00fdar.<br \/>\u2022 Gu\u00fdrugy kesilmedik it mydama \u00fdalta bol\u00fdar. Seb\u00e4bi burnuny\u0148 \u00fcst\u00fcni \u00f6z gu\u00fdrugy bilen \u00fdapyp \u00fdylad\u00fdar. Burny \u00fc\u015femese iti\u0148 hi\u00e7 bir zat bilen i\u015fi bolma\u00fdar, di\u0148e \u00fdatyp ge\u00e7ir\u00fd\u00e4r. Netijede ejiz, du\u015fmana ga\u00fdtawul berip bilme\u00fd\u00e4n it bol\u00fdar.<br \/>Seredili\u015fi, i\u00fdmitlendirili\u015fi: Ys aly\u015f agzasyny\u0148 i\u015fini g\u00fc\u00fd\u00e7lendirmek \u00fc\u00e7in itleri ag\u015fam gara\u0148ky gatly\u015fanda, irden bolsa alada\u0148dan \u00fdallamak maslahat beril\u00fd\u00e4r. \u015eol wagtlarda i\u00fdmitlendirilen \u00fdagda\u00fdynda itler gara\u0148ky ja\u00fdda gola\u00fdynda go\u00fdlan i\u00fdmiti g\u00f6rmezden, di\u0148e ysyndan tanamaga mejbur bol\u00fdar. \u015ee\u00fdlelikde ys aly\u015fy g\u00fc\u00fd\u00e7len\u00fd\u00e4r<\/p>\r\n<p style=\"text-align: right;\"><strong><em>Nurana ORAZGELDI\u00ddEWA,<\/em><\/strong><\/p>\r\n<p style=\"text-align: right;\"><strong><em>D\u00f6wletm\u00e4mmet Azady adyndaky t\u00fcrkmen milli d\u00fcn\u00fd\u00e4 dilleri instutyny\u0148 i\u0148lis dili we edebi\u00fdaty fakultetini\u0148 222-nji topary\u0148 talyby<\/em><\/strong><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00c7aklama g\u00f6r\u00e4, maldar\u00e7ylygy\u0148 \u00f6smegi bilen s\u00fcrini goramak \u00fc\u00e7in gadymy dog g\u00f6rn\u00fc\u015fli itleri\u0148 amatly g\u00f6rn\u00fc\u015fini \u00f6sd\u00fcrip \u00fdeti\u015fdiripdiler.Alaba\u00fdy\u0148 gelip \u00e7yky\u015fyny\u0148 gadymylygyny tassykla\u00fdan has g\u00fc\u00fd\u00e7li maglumatlary\u0148 biri hem 2003-nji \u00fdylda Ajygu\u00fdy medeni oturymynda (Margu\u015f) tapylan iki sany iri tohum iti\u0148 ystyhanydyr (T-32 we T-80 mazarlary). Pol\u015fadaky radiokarbon barlaghanasynda ge\u00e7irilen barlaglary\u0148 esasynda, mazarlary\u0148 b.e. \u00f6\u0148 2400 \u2013 b.e. \u00f6\u0148 [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":549,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3,10],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/548"}],"collection":[{"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=548"}],"version-history":[{"count":6,"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/548\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":21616,"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/548\/revisions\/21616"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/549"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=548"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=548"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/newsashgabat.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=548"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}